สัจธรรมหลังรอยหมึก: เยือนสุสานฮาเฟซ (Hafez Tomb) และอมตะคำสอน "รุไบยาต" แห่งเปอร์เซีย
ข้อความต้นฉบับโดย: ท่านอาจารย์ ปฏิพัฒน์ พุ่มพงษ์แพทย์
บันทึกเมื่อ: วันพุธที่ 8 ธันวาคม พ.ศ. 2553 (ช่วงที่ 7)
[เนื้อหาต้นฉบับ]
เรามาถึงอนุสรณ์สถานของ ฮาเฟซ (Hafez) นักกวีผู้ยิ่งใหญ่ที่เป็นที่เคารพสูงสุดของชาวอิหร่าน ถึงขนาดมีคำกล่าวว่า "หากบ้านใดมีหนังสือเพียง 2 เล่ม เล่มแรกคือคัมภีร์อัลกุรอาน และเล่มที่สองต้องเป็นบทกวีของฮาเฟซ"
ในวงวรรณกรรมไทยเราคุ้นเคยกับท่านในนาม "ฮะกิม โอมาร์ คัยยาม" มหากวีและนักปราชญ์คนสำคัญผู้ประพันธ์ "รุไบยาต" หรือที่รู้จักในพากย์ไทยว่า "กาพย์โลกิยะทิฏฐธรรม" (สำนวนแปลโดยพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ พิมพ์ครั้งแรก พ.ศ. 2457) บทกวีนี้มีลีลาไพเราะ เปรียบเปรยลัทธิศาสนาและเชิญชวนให้มนุษย์รีบตักตวงความสุขจาก รูป รส กลิ่น เสียง สัมผัส ก่อนจะลาโลกไป
คำสอนของท่านสามารถสรุปเป็นหัวใจสำคัญ 7 ประการ คือ:
- มรณสติ: ไม่มีใครรับประกันว่าเราจะมีชีวิตอยู่ถึงวันพรุ่งนี้
- การงดตัดสิน: เราตัดสินใครถูกผิดไม่ได้ เพราะไม่รู้เบื้องหลังชีวิตเขา
- ความสงบ: การระลึกถึงความตายอยู่เสมอจะทำให้ใจสงบ
- การปล่อยวาง: ละทิ้งความผิดในอดีตเพื่อสร้างแรงบันดาลใจในอนาคต
- การเรียนรู้: ยอมรับความผิดพลาดให้เป็นบทเรียน
- ความอดทน: โลกวัตถุมีความยากลำบาก การอดทนจะนำไปสู่ความรุ่งเรือง
- ทัศนคติ: การมีอารมณ์ดีในทุกวันคือ "ทุนขั้นต่ำ" ที่สุดในชีวิต
ข้อมูลเพิ่มเติมโดย Admin สัจธรรมหลังรอยหมึก: สุสานฮาเฟซ (Hafez Tomb) และอมตะคำสอน "รุไบยาต" แห่งเปอร์เซีย
- Hafez vs. Omar Khayyam: เป็นประเด็นที่น่าสนใจมากครับ ในทางวรรณกรรมสากล ฮาเฟซ (Hafez) และ โอมาร์ คัยยาม (Omar Khayyam) เป็นกวีคนละท่านกัน (คัยยามเด่นเรื่องรุไบยาตและดาราศาสตร์ ส่วนฮาเฟซเด่นเรื่องกวีนิพนธ์แบบ Ghazal) แต่ในบริบทการรับรู้ของไทยช่วงต้นรัตนโกสินทร์ มักมีการกล่าวถึงกวีเปอร์เซียในภาพรวมเดียวกัน บันทึกของท่านอาจารย์จึงสะท้อนถึง "ประวัติศาสตร์การรับรู้" ของปราชญ์ไทยต่อวรรณกรรมเปอร์เซียได้เป็นอย่างดี
- The Tomb of Hafez (Hafezieh): สุสานที่ท่านอาจารย์เห็นในเมืองชีราซ มีจุดเด่นคือศาลาแปดเหลี่ยมหลังคาโดมประดับกระเบื้องโมเสกสวยงาม ตั้งอยู่ท่ามกลางสวนที่สงบเงียบ
- Rubaiyat (รุไบยาต): คำนี้แปลว่า "บทกวีสี่สุภาพ" (Quatrain) ซึ่งกรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ทรงถอดความเป็นกาพย์ได้อย่างวิจิตร จนกลายเป็นวรรณคดีอมตะของไทย
- Divan-e-Hafez: ชาวอิหร่านมักใช้บทกวีของฮาเฟซในการทำนายดวงชะตา (Faal-e Hafez) โดยการสุ่มเปิดหน้าหนังสือ ซึ่งสอดคล้องกับข้อ 7 ที่ท่านอาจารย์กล่าวถึงการสร้างกำลังใจในแต่ละวัน
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น